IP65, IP67 of IP68: welke IP-classificatie is nodig voor militaire verpakkingen?

Nee. Er bestaat geen algemene regel die voorschrijft dat iedere militaire verpakking minimaal IP65 moet zijn. IEC 60529 beschrijft de bescherming van een behuizing tegen onder andere stof en water, maar schrijft geen minimale IP-klasse voor militaire verpakkingen voor.

Ook militaire verpakkingsstandaarden gaan uit van de specifieke toepassing. MIL-STD-2073 beschrijft processen voor het bepalen en documenteren van militaire verpakkingseisen en houdt daarbij rekening met bescherming tijdens opslag, handling en transport. De standaard bevat zelfs een beslisproces voor het ontwikkelen van de relevante verpakkingseisen.

Een IP-classificatie is daarmee één onderdeel van een bredere beschermingsstrategie. Schok, vibratie, temperatuur, vocht, corrosie, handling en opslagduur kunnen net zo bepalend zijn voor het uiteindelijke verpakkingsontwerp.

Volgens IEC 60529 is bij deze drie classificaties het eerste cijfer steeds 6. Dat betekent dat de behuizing stofdicht is. Het verschil zit in het tweede cijfer. Een 5 heeft betrekking op waterstralen, een 7 op tijdelijke onderdompeling en een 8 op continue onderdompeling onder gespecificeerde omstandigheden.

IP68 is daardoor niet automatisch een betere keuze dan IP67 of IP65. De juiste classificatie is de classificatie waarvan de testcondities aansluiten op het werkelijke gebruik.

Met onderstaande beslisboom kun je een eerste inschatting maken. De contractuele eisen en de uiteindelijke testvoorwaarden blijven altijd leidend.

1. Moet de verpakking volledig beschermd zijn tegen binnendringend stof?
Ja: kies als uitgangspunt voor een eerste cijfer 6 en ga door naar vraag 2.
Nee: onderzoek of een lagere stofclassificatie voldoende is voor de toepassing.

2. Wordt de verpakking alleen blootgesteld aan regen, opspattend water of waterstralen, zonder realistisch risico op onderdompeling?
Ja: IP65 kan passend zijn.
Nee: ga door naar vraag 3.

3. Kan de verpakking tijdens transport, opslag of inzet tijdelijk in water terechtkomen?
Ja: onderzoek of IP67 noodzakelijk is en leg de gewenste testcondities vast.
Nee: IP65 kan voldoende zijn, mits dit aansluit op de overige eisen.

4. Moet de verpakking gedurende langere tijd onder water kunnen blijven?
Ja: bepaal of IP68 vereist is en specificeer vooraf de omstandigheden waaronder de verpakking getest moet worden.
Nee: IP67 kan voldoende zijn voor het onderdompelingsrisico.

5. Zijn naast stof en water ook eisen gesteld aan bijvoorbeeld schok, vibratie, temperatuur of luchtvochtigheid?
Ja: een IP-classificatie alleen is dan niet voldoende. Bepaal welke aanvullende testmethoden en normen van toepassing zijn.
Nee: leg alsnog vast volgens welke configuratie en omstandigheden de IP-classificatie moet worden aangetoond.

Bij Faes gebruiken we dit soort vragen tijdens de technische intake. Zo vertalen we de inzetomgeving en logistieke route naar concrete eisen voor constructie, afdichting, interieur en validatie.

Een goed voorbeeld van die afweging is onze samenwerking met het Ministerie van Defensie voor het TITAAN-project. Faes levert sinds 2004 behuizingen voor TITAAN, een tactisch communicatienetwerk voor onder andere landmacht en luchtmacht. De apparatuur moet wereldwijd onder veeleisende omstandigheden kunnen worden vervoerd en ingezet.

Voor de verdere ontwikkeling van TITAAN ontwikkelde Faes speciale half 19-inch aluminium behuizingen. Binnenin bevindt zich een rack met dempers voor zware transportbelastingen. Tijdens transport worden de behuizingen met deksels afgesloten en bieden ze IP67-bescherming. Daarmee is de apparatuur stofdicht beschermd en is rekening gehouden met het risico van tijdelijke onderdompeling.

Het interessante aan deze toepassing is dat de beschermingsbehoefte verandert wanneer de apparatuur operationeel wordt gebruikt. Voor inzet worden de transportdeksels verwijderd. Faes past dan een speciale afdichting toe om de ruimte tussen de aansluitpanelen en de behuizing stofdicht af te sluiten.

Dat laat precies zien waarom we een IP-rating nooit los van de gebruikssituatie beoordelen. De relevante configuratie tijdens transport kan anders zijn dan tijdens operationele inzet. De vraag is daarom niet alleen: welke IP-rating heeft de case? Minstens zo belangrijk is: in welke configuratie, tijdens welke fase en tegen welk risico moet die bescherming gelden?

Dat is voor ons de kern van goede verpakkingsengineering. We vertalen operationele eisen eerst naar concrete risico’s en bepalen daarna welke technische oplossing en verificatie daarbij passen.

IEC 60529 en MIL-STD-810 hebben verschillende functies. IEC 60529 richt zich specifiek op de bescherming van een behuizing tegen binnendringen van vaste stoffen en water. MIL-STD-810 behandelt uiteenlopende omgevingsbelastingen gedurende de levenscyclus van materieel.

MIL-STD-810 is geen algemeen certificaat dat simpelweg op een verpakking kan worden geplakt. De actieve MIL-STD-810H Change 1 beschrijft een environmental tailoring-proces. Daarbij worden relevante omgevingscondities en testmethoden geselecteerd op basis van het materieel en de toepassing. De standaard vermeldt expliciet dat hij zelf geen vaste ontwerp- of testspecificaties oplegt.

Daarom is de vermelding “MIL-STD-810 getest” op zichzelf weinig specifiek. Voor een technisch onderbouwde claim willen we weten welke method, procedure, configuratie, testcondities en acceptatiecriteria zijn toegepast.

Een verpakking kan bijvoorbeeld IP67 zijn en daarnaast worden beoordeeld op relevante schok-, vibratie- of klimaatbelastingen. De ene classificatie vervangt de andere dus niet.

Een hogere classificatie kan logisch zijn bij bijvoorbeeld maritieme inzet, dektransport, tijdelijke onderdompeling, langdurige blootstelling aan neerslag of toepassingen waarbij apparatuur in zeer stoffige omstandigheden wordt vervoerd.

Maar overdimensioneren is ook een technisch risico. Een hogere classificatie kan consequenties hebben voor constructie, afdichtingen, gewicht, bediening en kosten. Bescherming die niet uit het gebruiksprofiel of de specificatie volgt, levert niet automatisch een betere oplossing op.

Daarom kijken onze engineers ook naar sluitingen, afdichtingen, drukventielen, connectoren en kabeldoorvoeren. De beschermingsprestatie wordt uiteindelijk bepaald door de complete configuratie.

Een IP-classificatie moet worden gekoppeld aan de relevante beproeving uit IEC 60529. Afhankelijk van de gewenste classificatie wordt onder gecontroleerde omstandigheden getest op binnendringen van stof en op blootstelling aan water.

Bij Faes nemen we de teststrategie bij voorkeur al mee tijdens het ontwerp. We begeleiden IP-testtrajecten samen met gespecialiseerde testpartners en stemmen vooraf af welke classificatie, configuratie en acceptatiecriteria relevant zijn. Na de test worden de resultaten geëvalueerd en kunnen waar nodig ontwerp- of materiaalkeuzes worden aangepast.

Dat voorkomt een belangrijk probleem: een verpakking ontwerpen en pas achteraf ontdekken dat deze niet is afgestemd op de manier waarop de bescherming moet worden aangetoond.

De vraag of een militaire verpakking IP65, IP67 of IP68 nodig heeft, begint dus niet bij het hoogste cijfer. Begin bij het materieel en breng vervolgens de risico’s tijdens transport, opslag en operationele inzet in kaart. Bepaal daarna welke beschermingsgraad en aanvullende beproevingen uit die risico’s en de contractuele eisen volgen.

Dat is ook hoe wij bij Faes naar militaire verpakkingen kijken. We verbinden requirements, engineering, productie en verificatie, zodat de gekozen bescherming niet alleen op papier logisch is, maar ook past bij de manier waarop de uitrusting daadwerkelijk wordt vervoerd en gebruikt.

Twijfel je welke IP-classificatie nodig is? Dan beoordelen we liever eerst samen de toepassing dan dat we direct IP65, IP67 of IP68 voorschrijven. Dat voorkomt zowel onvoldoende bescherming als onnodige over-specificatie.